Hazine ve Maliye Bakanı Mehmet Şimşek, Bloomberg HT ve Habertürk ortak yayınında fon piyasalarında devam eden tasfiye süreci ve yatırımcılara yapılacak ödemeler hakkında değerlendirmelerde bulundu.
İlk aşamada 10 milyon TL ve üzerinde reel kazanç elde eden kişilere yönelik işlem yapılacağını belirten Şimşek, gönüllü iade gerçekleşmemesi halinde hukuki süreçlerin devreye gireceğini söyledi.
Şimşek, konuya ilişkin açıklamasında şu ifadeleri kullandı:
“İade hesaplarına bir miktar ödeme var. Belli eşikler belirledik, ilk önce 10 milyon TL ve üzeri reel geri kazananlara başvurulacak. Gönüllü iade olmazsa Adalet Bakanlığı ilgili süreçleri işletecek.”
Sürecin planlandığı şekilde ilerlediğini ifade eden Şimşek, piyasa bozucu faaliyetlerden kazanç sağlayan kişilerin tespit edildiğini belirterek, “Piyasa bozucu faaliyetlerden kazanım sağlayanların hepsi tespit edildi” dedi.
66 FON KAPSAMINDA 40,8 MİLYAR TL ÖDEME YAPILDI
Tasfiye sürecinin ilgili kurumların koordinasyonunda yürütüldüğünü belirten Şimşek, tasfiyesi tamamlanan üç portföy yönetim şirketine bağlı 66 fon hakkında bilgi verdi.
Şimşek, toplam 45 bin 747 hesaba 40,8 milyar TL ödeme yapıldığını belirterek, “45 bin 747 hesaba 40,8 milyar TL ödendi. Normal tasfiye başarılı şekilde gerçekleşti” ifadelerini kullandı.
Fonlardan hukuka aykırı şekilde kazanç sağlayan kişi ve şirketlere aktarılan varlıkların geri alınmasının önemine dikkat çeken Şimşek, birlikte hareket eden kişilerin şahsi mal varlıklarına başvurulabileceğini söyledi.
Bakan Şimşek, sermaye piyasalarında denetim ve gözetim mekanizmalarının güçlendirileceğini de belirterek, manipülasyon ve diğer piyasa bozucu eylemlere yönelik yaptırımların ciddi biçimde artırılacağını kaydetti.
PARA PİYASASI FONU YATIRIMCILARI İÇİN GETİRİ AÇIKLAMASI
Şimşek, fon krizinden etkilenen yatırımcıların durumuna ilişkin de değerlendirmelerde bulundu. Para piyasası fonu yatırımcılarının zarar etmediğini belirten Bakan, 17 Eylül tarihine kıyasla ek getiri elde edildiğini söyledi.
Şimşek, “Para piyasası fonu yatırımcıları bırakın zarara uğramayı 17 Eylül'e göre yüzde 1,43 ilave getiri aldılar” dedi.
Hisse senedi yoğun fonlarda ise yatırımcıların 17 Eylül'deki değerin yaklaşık yüzde 58'ini alabildiğini ifade eden Şimşek, bu durumun hisselerin şişirilmiş değerlerinin gerilemesinden kaynaklandığını söyledi.
390 BİN HESAP TASFİYE EDİLECEK
AKP tarafından olağanüstü ödemelere ilişkin hazırlanan kanun taslağı, geçen hafta TBMM Plan ve Bütçe Komisyonu'nda kabul edilmişti. Düzenlemenin yakın zamanda TBMM Genel Kurulu gündemine gelmesi bekleniyor.
Taslağa ilişkin değerlendirmelerde bulunan Şimşek, düzenlemenin kabul edilmesinin ardından ödemelerin hızlanacağını belirtti.
Şimşek, “Kanun kabul edildikten hemen sonra küçük yatırımcı ve para piyasası fonları önceliklendirilecek. Böylelikle 390 bin hesap da tasfiye edilecek” diye konuştu.
Özel sektör tahvillerine yönelik olası destek mekanizmalarına da değinen Şimşek, bu kapsamda Hazine kaynağı kullanılmayacağını vurguladı.
“FONLARDAN NET ÇIKIŞ 647 MİLYAR TL”
Fon krizinin Türkiye ekonomisi açısından sistemik bir risk oluşturmadığını yineleyen Şimşek, bankacılık sektörünün doğrudan riskinin 1,3 milyar TL seviyesinde olduğunu söyledi.
Bankacılık sektörünün toplam aktif büyüklüğünün 56 trilyon TL olduğunu hatırlatan Şimşek, “56 trilyon liralık bir aktiften bahsediyorsunuz. Yani 10 binde 2'den bahsediyorsunuz” ifadelerini kullandı. Şimşek, mevcut durumda bankacılık sektörüne yönelik bir risk görmediklerini belirtti.
Fonlardan çıkışların büyük ölçüde durduğunu kaydeden Bakan Şimşek, 17 Eylül'den bu yana fonlardan net çıkışın 647 milyar TL olduğunu açıkladı. Bu tutarın 287 milyar TL'sinin yabancı yatırımcılardan kaynaklandığını söyledi.
Fonlardan çıkan kaynağın önemli ölçüde Türk lirası mevduat hesaplarına yöneldiğine işaret eden Şimşek, “17 Eylül'den bu yana TL mevduat artışı 685 milyar lira” dedi.
ŞİMŞEK'TEN MSCI AÇIKLAMASI: “OLDUKÇA YAPICI”
Şimşek, dünyanın önde gelen endeks sağlayıcılarından MSCI'nın Türkiye sermaye piyasalarına ilişkin değerlendirmelerini de ele aldı. MSCI'nın açıklamasını yapıcı bulduğunu belirten Bakan, kurumun dile getirdiği taleplerin büyük bölümünün üzerinde çalışılan konular olduğunu ifade etti.
Şimşek, “MSCI'nın açıklaması oldukça yapıcı. Süre vermesi zaten bizim için önemliydi. Dolayısıyla talepler de son derece makul” dedi.
ABD merkezli Morgan Stanley Capital International (MSCI), 15 Ekim'de Türkiye hisse senedi piyasası endekslerindeki bazı işlemleri ikinci bir karara kadar dondurmuştu.
Küresel endeks sağlayıcısı, kararına gerekçe olarak kurumsal yatırımcıların, fon portföyleriyle yakın ilişkili bazı küçük ölçekli şirketler arasında olası koordineli satışlara ilişkin ciddi endişelerini göstermişti.
Sağlıklı işleyen fon ve sermaye piyasalarının Türkiye açısından kritik önemde olduğunu vurgulayan Şimşek, MSCI'nın sorun olarak nitelendirdiği konuların ele alındığını söyledi.
Şimşek, “Onların sorun olarak ifade ettiği hususların zaten üzerine gideceğiz, zaten gidildi. Fon rehberi ile çok güçlü bir adım atıldı” ifadelerini kullandı.
SERMAYE PİYASALARINDA DENETİM VE YAPTIRIMLAR GÜÇLENDİRİLECEK
Önümüzdeki dönemde şeffaflık, yaptırımlar ve denetim kapasitesine odaklanılacağını belirten Şimşek, düzenleyici ve denetleyici kurumların güçlendirilmesi için çalışmalar yürütüleceğini söyledi.
Denetim süreçlerinde algoritmalardan yararlanılarak zamanında müdahale imkânlarının geliştirilmesinin de değerlendirileceğini belirten Şimşek, şu ifadeleri kullandı:
“İlgili düzenleyici ve denetleyici bağımsız kurumlarımızın kapasitesini nasıl güçlendiririz ve gerekirse bireysel inisiyatiflerin ötesinde algoritmalarla zamanında müdahaleyi nasıl sağlarız, bu konular çalışılacak.”
Piyasa bozucu faaliyetlere yönelik cezaların artırılacağını yineleyen Şimşek, güvenilir, sürekli ve ağır yaptırımların kalıcı düzenlemeler arasında yer alacağını ifade etti.
