NATO'nun Malatya ve Adana’ya yeni Patriot sistemleri yerleştirmesi ve Türkiye'de yeni bir NATO çok uluslu kolordu karargahı kurulması çalışmalarının başlamasının ardından bu kez de İstanbul Boğazı’nda NATO için yeni bir komutanlık devreye alınıyor.
Bu önemli gelişme bir duyuruyla halka açıklanmadı; Milli Savunma Bakanlığının (MSB) 28 Mart'ta sosyal medya hesabından yaptığı bir paylaşımdan anlaşıldı. Söz konusu paylaşımda, NATO bayrakları önünde çekilmiş fotoğraflar eşliğinde 24 Mart tarihinde bu komutanlık için gerçekleşen bir ziyarete dair bilgi verildi.
Paylaşımda şu ifadeler yer aldı:
"24 Mart 2026
Çok Uluslu Kuvvet-Ukrayna Operasyonel Karargâhı Komutanı Tümgeneral Jean-Pierre Fague (Fransa) ve Komutan Yardımcısı Tümgeneral Richard Stewart Charles Bell (Birleşik Krallık) ile beraberindeki heyet tarafından, Anadolukavağı/Beykoz’da konuşlanması planlı Deniz Unsur Komutanlığına ziyaret gerçekleştirildi.
Ziyarete, İstanbul Boğaz Komutanı Tuğamiral Özgür Erken ve Mayın Filosu Komutanı Tuğamiral Birol Orak ile Deniz Unsur Komutanlığı personeli de katıldı."
RUSYA'YA KARŞI KURULAN KOALİSYONA BAĞLI OLACAK
Kurulması planlanan Deniz Unsur Komutanlığı, Ukrayna’yı koruma gerekçesiyle Rusya'ya karşı kurulan "Çok Uluslu Kuvvet-Ukrayna" (Multinational Force – Ukraine / MNF-U) adlı askeri koalisyona bağlı olacak. İngiltere ve Fransa öncülüğünde kurulan bu koalisyonun ağırlığını NATO üyesi ülkeler oluşturuyor.
"MONTRÖ BOĞAZLAR SÖZLEŞMESİ'NE AYKIRI"
Siyaset Bilimci Prof. Dr. Cangül Örnek, bu adımı "Montrö'nün amacını, çiğneyen bir adım" olarak değerlendirdi. Prof. Dr. Örnek, sosyal medya hesabından yaptığı paylaşımda, "Montrö'nün amacını, yani tek egemenlik ve öncelikle komşuların hukukunu koruma ilkesini çiğneyen bir adım bu. Ülkenizin kuruluş senetlerini böyle harcatamazsınız. Komşularınıza yönelik askeri tehdit üssü olamazsınız. Muhakkak çok çok güçlü şekilde itiraz edilmeli" dedi.
CHP Genel Başkan Yardımcısı Yankı Bağcıoğlu da yaptığı açıklamada, "Deniz Unsur Komutanlığına dair kritik hususlar" arasında "Karadeniz’e kıyısı olmayan devletler sadece insansız deniz araçları ile katılım sağlayacak ise bunun Montrö Sözleşmesi kapsamında nasıl değerlendirileceği" ve "Montrö rejiminin aşındırılmasına yol açabilecek uygulamalara karşı alınacak tedbirleri" sıraladı.
Karadeniz’e kıyısı olmayan ülkelerin gemilerinin İstanbul Boğazı'na uğrayıp buradan bir harekata katılması, Montrö Boğazlar Sözleşmesi'nin ruhuna aykırı. Fakat siyasi iktidarın bir süredir zaten sözleşme hükümlerini öncelemediği görülüyordu. İran’la bağlantılı olduğu gerekçesiyle yaptırım altında olduğu iddia edilen ve Rusya petrolü taşıyan Türk tankeri Altura’nın bu hafta İstanbul Boğazı açıklarında vurulması da bunun bir örneği.
"ÇOK ULUSLU SÖZCÜKLERİ ESAS GÜCÜ GİZLEYEN PEÇE"
Siyaset Bilimci Dr. Hakan Şahin de söz konusu Deniz Unsur Komutanlığına dair sosyal medya hesabından paylaştığı değerlendirmesinde, MSB'nin açıklamasındaki "Çok uluslu" ifadesine dikkat çekti. Bu ifade 2023 yılında NATO Güneydoğu Bölgesel Planı kapsamında kurulmasına yönelik çalışmalara başlanan kolordu karargahı nedeniyle de gündemde. Şahin, "Denizde ve karada bu 'çok uluslu' sözcüklerini birdenbire duymaya başlamamız ilginç. Bu tür kavramlar bazen, hatta çoğunlukla arkadaki esas gücü göstermemeye yarayan bir peçe işlevi görür. Umarım ne yaptığımızın farkındayızdır" dedi.
Denizde ve karada bu "Çokuluslu" sözcüklerini birdenbire duymaya başlamamız ilginç. Bu tür kavramlar bazen, hatta çoğunlukla arkadaki esas gücü göstermemeye yarayan bir peçe işlevi görür. Umarım ne yaptığımızın farkındayızdır
