İran’ın Hürmüz Boğazı’ndaki hamleleriyle tırmanan enerji krizi sürerken, ABD’den petrol piyasalarını rahatlatmaya yönelik dikkat çekici bir adım geldi. ABD Hazine Bakanlığı, halihazırda denizde bulunan İran petrolüne yönelik yaptırımların geçici olarak kaldırıldığını açıkladı.
20 Mart itibarıyla gemilere yüklenen petrolü kapsayan muafiyetin 19 Nisan’a kadar geçerli olacağı bildirildi.
140 MİLYON VARİL PİYASAYA EKLENEBİLİR
ABD Hazine Bakanı Scott Bessent, alınan kararın küresel petrol arzına yaklaşık 140 milyon varil ham petrol ekleyebileceğini belirtti. Bessent, yaptığı açıklamada İran’ın bu süreçten ekonomik anlamda büyük bir kazanç sağlayamayacağını vurgulayarak, ABD’nin “maksimum baskı” politikasını sürdüreceğini ifade etti.
AMAÇ: PETROL FİYATLARINI DÜŞÜRMEK
Bu hamle, geçtiğimiz hafta Rus petrolüne yönelik yaptırımların gevşetilmesinin ardından geldi. ABD yönetiminin, küresel petrol fiyatlarını aşağı çekmek için farklı kaynakları devreye almaya hazır olduğu değerlendirmesi yapılıyor.
Özellikle ABD’de yükselen akaryakıt fiyatlarının, yaklaşan seçim sürecinde siyasi baskı oluşturduğu belirtiliyor.
PİYASAYA ETKİSİ TARTIŞMALI
Enerji analistleri ise söz konusu muafiyetin etkisinin sınırlı olabileceği görüşünde. Denizde bulunan İran petrolünün büyük bölümünün zaten alıcı bulmuş olması nedeniyle, yeni arzın fiyatlar üzerinde beklenen ölçüde düşüş yaratmayabileceği ifade ediliyor.
İran petrolünün önemli bir kısmının, yaptırımları aşmak için kullanılan “gölge filo” aracılığıyla başta Çin olmak üzere çeşitli ülkelere ulaştırıldığı biliniyor.
MUAFİYETİN SINIRLARI VAR
Öte yandan muafiyet kapsamında bazı kısıtlamalar da devam ediyor. İran petrolünün Kuzey Kore, Küba ve Rusya’nın kontrolündeki Ukrayna bölgelerine satışı yasaklı kalırken; Malezya, Singapur, Endonezya, Japonya ve Hindistan gibi ülkelerin bu geçici düzenlemeden yararlanabileceği belirtildi.
ABD yönetimi ayrıca, savaşın başladığı günden bu yana piyasaya 400 milyon varilden fazla petrol arzı sağlamak için çalıştıklarını açıkladı. Bu adımın, İran’ın Hürmüz Boğazı üzerindeki etkisini sınırlamayı amaçladığı ifade ediliyor.
Küresel enerji piyasalarında ise gözler, bu hamlenin petrol fiyatlarına nasıl yansıyacağına çevrilmiş durumda.
